
Houthis: పశ్చిమాసియాలో పది రోజులుగా కొనసాగుతున్న అమెరికా-ఇరాన్ యుద్ధ మేఘాలు మరింతగా విస్తరిస్తూ ప్రాంతీయ సంక్షోభానికి దారితీస్తున్నాయి. ఈ ఘర్షణల్లోకి యెమెన్కు చెందిన ఇరాన్ అనుకూల హూతీ తిరుగుబాటుదారులు నేరుగా ప్రవేశించి, సౌదీ అరేబియాపై వినాశకర నౌకా దిగ్బంధనాన్ని (Maritime Embargo) ప్రకటించారు. దీంతో పశ్చిమాసియాలో మరో కొత్త పోరాట రంగానికి దారులు తెరుచుకున్నట్లయింది.
ఎర్ర సముద్రానికి ప్రధాన ప్రవేశ ద్వారంగా భావించే అత్యంత కీలకమైన ‘బాబ్ ఎల్-మాండెబ్’ (Bab el-Mandeb) జలసంధిని మూసివేస్తున్నట్లు హూతీ సాయుధ దళాలు సోమవారం సంచలన ప్రకటన చేశాయి. సౌదీ అరేబియాకు వెళ్లే, అక్కడి నుంచి వచ్చే వాణిజ్య, ఇంధన నౌకలను టార్గెట్ చేసే వ్యూహంలో భాగంగానే ఈ తీవ్ర నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు వెల్లడించారు. తాము విధించిన ఈ నిషేధాజ్ఞలు తక్షణమే అమల్లోకి వస్తాయని స్పష్టం చేశారు.
సౌదీ అరేబియా నేతృత్వంలోని కూటమి గత 12 ఏళ్లుగా తమ దేశంపై విధిస్తున్న తీవ్ర ఆంక్షలు, ఆర్థిక దిగ్బంధనాలకు ప్రతీకారంగానే ‘కంటికి కన్ను’ సూత్రం ఆధారంగా ఈ చర్యలు చేపట్టినట్లు హూతీలు సమర్థించుకున్నారు. తమ పౌరులపై సాగుతున్న అణచివేతకు, తమ దేశీయ వనరులను దోచుకోవడానికి, ఓడరేవులు, విమానాశ్రయాలను మూసివేయడానికి వ్యతిరేకంగానే ఈ ప్రతిదాడికి దిగినట్లు వారు ప్రకటించారు.
ప్రపంచవ్యాప్త అంతర్జాతీయ నావికా వాణిజ్యంలో ప్రతీ ఏటా సుమారు 12 శాతం సరుకు రవాణా ఒక్క బాబ్ ఎల్-మాండెబ్ జలసంధి గుండానే జరుగుతుంది. ఇప్పటికే హర్మూజ్ జలసంధి మూసివేతతో ప్రపంచ షిప్పింగ్ రంగం విలవిలలాడుతుండగా, ఇప్పుడు ఎర్ర సముద్రపు ముఖద్వారం కూడా స్తంభించిపోవడం అంతర్జాతీయ సరఫరా గొలుసును (Global Supply Chain), సముద్ర వాణిజ్యాన్ని మరింత సంక్షోభంలోకి నెట్టివేసే ప్రమాదం కనిపిస్తోంది.
Also Read : దుబాయ్ లో వైభవం.. అంగరంగ వైభవంగా బోనాల పండుగ!
ఈ దిగ్బంధన ప్రకటన వెలువడిన వెంటనే అంతర్జాతీయ చమురు మార్కెట్లు తీవ్రంగా అప్రమత్తమయ్యాయి. భౌగోళిక రాజకీయ చర్చలపై కొన్ని ఆశలు ఉండటంతో మొదట్లో ధరలు కొంత అదుపులోనే ఉన్నప్పటికీ, గల్ఫ్ ప్రాంతంలో పరిస్థితులు గనుక పూర్తిగా హద్దులు దాటితే ఇంధన ధరలు ఆకాశాన్ని తాకుతాయని మార్కెట్ విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ప్రపంచ చమురు ఎగుమతుల్లో కీలక పాత్ర పోషించే సౌదీ మార్గాలకు అడ్డంకులు ఏర్పడితే, ఆ ప్రభావం అంతర్జాతీయ ఆర్థిక వ్యవస్థను కుదిపేయనుంది.
మరోవైపు ఇరాన్పై అమెరికా జరిపే సైనిక దాడులు వరుసగా పదో రోజుకు చేరుకున్నాయి. టెహ్రాన్లోని మిలిటరీ కమాండ్ కేంద్రాలు, వైమానిక రక్షణ వ్యవస్థలు, తీరప్రాంత నిఘా కేంద్రాలు, క్షిపణి , డ్రోన్ ప్రయోగ స్థావరాలే లక్ష్యంగా విరుచుకుపడినట్లు అమెరికా సెంట్రల్ కమాండ్ వెల్లడించింది. ఈ దాడుల్లో ముఖ్యంగా తబ్రీజ్, చాబహార్, బందర్ అబ్బాస్, ఖెష్మ్ దీవుల పరిసర ప్రాంతాల్లో తీవ్ర నష్టం వాటిల్లగా, తబ్రీజ్ నగరంలో ఒకరు మరణించినట్లు ఇరాన్ వార్తాసంస్థ వెల్లడించింది.
అమెరికా దాడులను తిప్పికొడుతూ ఇరాన్ ఇస్లామిక్ రివల్యూషనరీ గార్డ్స్ గల్ఫ్ ప్రాంతంలోని అమెరికా మిత్రదేశాలపై ప్రతిదాడులు కొనసాగిస్తోంది. హర్మూజ్ జలసంధిలో నియమావళిని ఉల్లంఘించి సురక్షితం కాని మార్గంలో ప్రయాణించిన రెండు చమురు ట్యాంకర్లు పేలిపోయాయని ఇరాన్ ప్రకటించగా, ఒమన్ తీరంలో ఓ వాణిజ్య నౌకపై దాడి జరిగినట్లు బ్రిటన్ సముద్ర భద్రతా సంస్థ తెలిపింది. ఈ అస్థిరతల వల్ల కువైట్, బహ్రెయిన్, ఖతార్ దేశాలు తీవ్ర భయాందోళన చెందుతున్నాయి.
రెండు వైపులా మంటలు చెలరేగుతున్నప్పటికీ, దౌత్యపరమైన శాంతి చర్చల ప్రయత్నాలు కూడా ఒకవైపు సాగుతున్నాయి. ఇరాన్ అంతర్గత వ్యవహారాల మంత్రి ఎస్కందర్ మొమెని పాకిస్థాన్కు చేరుకుని చర్చలు నిర్వహించారు. గతంలో కుదిరిన కాల్పుల విరమణ ఒప్పందాన్ని పునరుద్ధరించేందుకు పాకిస్థాన్ మధ్యవర్తిత్వం వహిస్తోంది. తమకు కూడా కొన్ని నూతన ప్రతిపాదనలు అందాయని ఇరాన్ విదేశాంగ శాఖ స్పష్టం చేసింది.
అయితే, దౌత్య చర్చల కంటే సైనిక చర్యలకే ప్రస్తుతానికి అమెరికా ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నట్లు కనిపిస్తోంది. ఇరాన్ దాడుల్లో మరణించిన అమెరికా సైనికుడి మృతికి తప్పకుండా పూర్తి స్థాయిలో ప్రతీకారం తీర్చుకుంటామని అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్ తీవ్రంగా హెచ్చరించారు. అదే సమయంలో ఇరాన్తో చర్చలకు ఇప్పటికీ తలుపులు తెరిచే ఉన్నాయని అమెరికా విదేశాంగ మంత్రి మార్కో రూబియో వ్యాఖ్యానించడం గమనార్హం.
మొత్తానికి, ఇప్పటికే స్తంభించిన హర్మూజ్ జలసంధికి తోడు ఇప్పుడు బాబ్ ఎల్-మాండెబ్ మార్గం కూడా మూతపడటంతో ప్రపంచ దేశాల దృష్టి పశ్చిమాసియాపై కేంద్రీకృతమైంది. ఇరాన్-అమెరికా మధ్య జరుగుతున్న ఈ ఘర్షణ త్వరితగతిన ముగియకపోతే, ఇది కేవలం కొన్ని దేశాలకే పరిమితం కాకుండా తీవ్రమైన అంతర్జాతీయ ఇంధన సంక్షోభానికి, ప్రపంచ ఆర్థిక పతనానికి దారితీస్తుందని ఆర్థిక నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
Also Read : ఇరాన్లో భారీ భూకంపం!









