Maritime Blockade: ఇరాన్ మద్దతు ఉన్న యెమెన్‌లోని హౌతీ గ్రూప్, సౌదీ అరేబియాపై సముద్ర దిగ్బంధనాన్ని (Maritime Blockade) విధించనున్నట్లు సోమవారం ప్రకటించింది. ఇరాన్ ఇప్పటికే స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హోర్ముజ్ (Strait of Hormuz)ను మూసివేయడంతో ప్రపంచ వ్యాప్తంగా తీవ్రమైన ఇంధన సంక్షోభం నెలకొంది. ఈ తరుణంలో హౌతీలు తీసుకున్న ఈ సంచలనాత్మక నిర్ణయం అంతర్జాతీయ చమురు మార్కెట్‌ను మరింత ఆందోళనలోకి నెట్టివేసింది.

ఎర్రసముద్ర తీరం వెంట ఉన్న తమ ఉత్తర పొరుగు దేశమైన సౌదీ అరేబియాపై హౌతీలు సముద్ర దిగ్బంధనాన్ని ఎలా అమలు చేస్తారు లేదా వాణిజ్య నౌకలపై దాడులను మళ్లీ ప్రారంభిస్తారా అనే దానిపై స్పష్టత లేదు. అయితే, యెమెన్ ప్రాంతం ఎర్రసముద్రానికి దక్షిణ ద్వారమైన బాబ్ అల్-మందేబ్ (Bab el-Mandeb) జలసంధి వద్ద ఉండటంతో, దీనిని మూసివేస్తే ఇంధన సంక్షోభంలో కొత్త ఉద్రిక్తతలు మొదలై అమెరికా-ఇరాన్ వివాదం మరింత ముదిరే ప్రమాదం ఉంది.

హోర్ముజ్ జలసంధిలో ఇప్పటికే రవాణా నిలిచిపోవడంతో, గల్ఫ్ చమురు ఉత్పత్తులకు ఎర్రసముద్రం ఒక కీలకమైన ప్రత్యామ్నాయ మార్గంగా మారింది. ఒకవేళ ఈ మార్గంలో కూడా ఆటంకాలు ఏర్పడితే, మధ్యప్రాచ్యంలోని రెండు ప్రధాన చమురు ఎగుమతి మార్గాలు ఒకేసారి మూతపడినట్లవుతుంది. ఫిబ్రవరి 28న ఇజ్రాయెల్, అమెರಿకాలు దాడులు చేసిన తర్వాత ఇరాన్ హోర్ముజ్ జలసంధిని పాక్షికంగా మూసివేసింది. దీంతో సౌదీ అరేబియా తన రోజువారీ సాధారణ ముడి చమురు ఎగుమతుల్లో 70% కంటే ఎక్కువ భాగాన్ని ఎర్రసముద్ర తీరంలోని ‘యాంబూ’ (Yanbu) ఓడరేవుకు మళ్లించింది.

యాంబూ పోర్ట్ నుండి ఐరోపాకు వెళ్లే నౌకలు ఉత్తరం వైపు సుయెజ్ కాలువ ద్వారా, ఆసియాకు వెళ్లే నౌకలు దక్షిణం వైపు బాబ్ అల్-మందేబ్ ద్వారా ప్రయాణిస్తాయి. Kpler, Signal Ocean డేటా ప్రకారం, గతంలో రోజుకు 973,000 బారెళ్లుగా ఉన్న యాంబూ ఎగుమతులు ఇటీవలి వారాల్లో సగటున రోజుకు 4 మిలియన్ బారెళ్లకు (bpd) పెరిగాయి. అలాగే, జూన్ నెలలో బాబ్ అల్-మందేబ్ ద్వారా వెళ్ళిన మొత్తం పెట్రోలియం పరిమాణం రోజుకు 7.4 మిలియన్ బారెళ్లకు చేరుకుంది. ఇది ప్రపంచ చమురు ఉత్పత్తిలో దాదాపు 7%కి సమానం.

సౌదీ అరేబియా తన చమురు పైప్‌లైన్‌ను ఎర్రసముద్ర తీరం వరకు విస్తరించే అంశాన్ని కూడా పరిశీలిస్తోంది. ఈ చర్యలు అంతర్జాతీయంగా చమురు ధరలు మరీ పెరగకుండా నిరోధించడంలో కీలక పాత్ర పోషించాయి. నవంబర్ 2023లో హౌతీలు ఎర్రసముద్రంలో తొలిసారి దాడులు ప్రారంభించినప్పుడు గల్ఫ్ చమురు ఎగుమతులు ఎలాంటి అడ్డంకులు లేకుండా సాగాయి. అయితే ప్రస్తుత పరిస్థితులు గతంతో పోలిస్తే ఎంతో భిన్నంగా, ఆందోళనకరంగా మారాయి.

Also Read : కెనాడాలో చదువుకోవాలంటే ఇక కష్టమే.. స్టిక్ట్‌ వీసా రూల్స్!

హౌతీలు 1990లలో ఉత్తర యెమెన్‌లో ఒక మిలిటరీ, రాజకీయ , మతపరమైన ఉద్యమంగా ఉద్భవించారు. వీరు సనాలోని ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా గెరిల్లా పోరాటాలు చేశారు. దశాబ్ద కాలానికి పైగా సౌదీ మద్దతు ఉన్న అంతర్జాతీయ గుర్తింపు పొందిన యెమెన్ ప్రభుత్వంతో వీరు అభ్యంతరం లేని అంతర్యుద్ధం చేస్తున్నారు. అయితే, హౌతీలు ఇరాన్ సుప్రీమ్ లీడర్‌ను తమ ఆధిపత్య మత గురువుగా అంగీకరించకపోవడం వల్ల, హెజ్బొల్లా వంటి ఇతర గ్రూపులతో పోలిస్తే ఇరాన్‌తో వీరి సంబంధాలు కొంత భిన్నంగా ఉంటాయి.

గత వారం యెమెన్ అంతర్జాతీయ గుర్తింపు పొందిన ప్రభుత్వం, ఒక ఇరాన్ విమానం ల్యాండ్ కాకుండా నిరోధించడానికి ‘సనా’ విమానాశ్రయంపై దాడి చేసింది. దీంతో 2022 నుండి అమల్లో ఉన్న శాంతి ఒప్పందం ముగిసింది. దీనికి సౌదీ అరేబియానే కారణమని ఆరోపిస్తూ హౌతీలు సౌదీ నైరుతి ప్రాంతంలోని ‘అభ’ (Abha) విమానాశ్రయంపై క్షిపణులను ప్రయోగించారు. పరిస్థితులు ఇలాగే తీవ్రమైతే బాబ్ అల్-మందేబ్‌ను మూసివేస్తామని హౌతీ సీనియర్ నాయకుడు మహమ్మద్ అల్-ఫరా హెచ్చరించారు.

అక్టోబర్ 7, 2023న హమాస్ దాడి ,తదనంతరం గాజాపై ఇజ్రాయెల్ జరిపిన సైనిక చర్యల తర్వాత, పాలస్తీనియన్లకు మద్దతుగా హౌతీలు ఎర్రసముద్రంలో ఓడలపై దాడులు చేయడం ప్రారంభించారు. దీనివల్ల Maersk, Hapag-Lloyd వంటి ప్రధాన షిప్పింగ్ కంపెనీలు సుయెజ్ కాలువకు బదులుగా ఆఫ్రికా ఖండం చుట్టూ సుదీర్ఘమైన, ఖరీదైన మార్గంలో నౌకలను మళ్లించాయి. దీనివల్ల సుయెజ్ కాలువ ద్వారా జరిగే రవాణా గత 50 సంవత్సరాలలో లేనంత కనిష్టానికి (52% క్షీణత) పడిపోయింది.

ఎర్రసముద్రంలో స్వేచ్ఛా నౌకా రవాణాను పునరుద్ధరించడానికి అమెరికా నాయకత్వంలో అనేక దాడులు జరిగాయి. ఆ దాడుల్లో వందలాది హౌతీ డ్రోన్లు, క్షిపణులను కూల్చివేశారు. అయినప్పటికీ, హౌతీల దాడులు కొనసాగాయి, గతేడాది అక్టోబర్‌లో గాజాలో కాల్పుల విరమణ అమల్లోకి వచ్చాకే పూర్తిస్థాయిలో ఆగాయి. ఇటీవలి కాలంలో ఇజ్రాయెల్‌కు చెందిన నౌకలను నిషేధిస్తామని హెచ్చరించినప్పటికీ, Maersk వంటి కంపెనీలు మళ్లీ ఎర్రసముద్ర ప్రయాణాలను ప్రారంభించేందుకు సిద్ధమవుతున్నాయి.

ఇరాన్-అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ మధ్య జరుగుతున్న ప్రస్తుత యుద్ధంలో హెజ్బొల్లా, ఇరాకీ గ్రూపులు ప్రారంభంలోనే భాగస్వామ్యమైనప్పటికీ, హౌతీలు కొంతకాలం వేచి చూసే ధోరణిని అవలంబించారు. అయితే, మార్చి, ఏప్రిల్ నెలల్లో ఇజ్రాయెల్‌పై కొన్ని దాడులు చేసిన హౌతీలు, తాజాగా సౌదీ అరేబియా తమ ఓడరేవులను, విమానాశ్రయాలను దిగ్బంధిస్తోందని ఆరోపిస్తూ సౌదీపై సముద్ర దిగ్బంధనాన్ని విధించారు. ఇది ఎర్రసముద్రంలో రవాణాను పూర్తిగా నిలిపివేసి, ప్రపంచ ఇంధన సంక్షోభాన్ని మరింత తీవ్రతరం చేసే ప్రమాదాన్ని తెచ్చిపెట్టింది.

భారతదేశంపై తీవ్ర ప్రభావం

హౌతీలు ఎర్రసముద్రంలో సౌదీ అరేబియా,ఇతర నౌకలపై దిగ్బంధనం (Blockade) విధించడం వల్ల భారతదేశానికి ఆర్థిక, ఇంధన ,వాణిజ్య పరంగా చాలా తీవ్రమైన నష్టం వాటిల్లే అవకాశం ఉంది. మన దేశానికి ఎర్రసముద్రం (Red Sea) బాబ్ అల్-మందేబ్ జలసంధి అత్యంత కీలకమైన వ్యాపార మార్గాలు.

చమురు ధరలు మండిపోవడం (ఇంధన సంక్షోభం)
భారతదేశం తన దేశీయ అవసరాల కోసం 85% కంటే ఎక్కువ ముడి చమురును దిగుమతి చేసుకుంటుంది.ఇరాన్ ఇప్పటికే హోర్ముజ్ జలసంధిని మూసివేసి, ఇప్పుడు ఎర్రసముద్రం (యాంబూ పోర్ట్ మార్గం) కూడా హౌతీల వల్ల స్తంభిస్తే, ప్రపంచంలో చమురు సరఫరా తీవ్రంగా తగ్గిపోతుంది. దీనివల్ల అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో లీటర్ చమురు ధరలు ఆకాశాన్నంటి, ఇండియాలో పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు భారీగా పెరుగుతాయి.

నిత్యావసరాల ధరల పెరుగుదల (ద్రవ్యోల్బణం)
ఇంధన ధరలు పెరిగితే రవాణా ఖర్చులు (Freight costs) పెరుగుతాయి. డీజిల్ ధర పెరిగితే దేశంలో కూరగాయలు, ఆహార ధాన్యాలు, ఇతర నిత్యావసర వస్తువుల సరుకు రవాణా ఖర్చు పెరిగి, సామాన్యుడిపై ద్రవ్యోల్బణం (Inflation) భారం పడుతుంది.

ఐరోపా, అమెరికా ఎగుమతులకు తీవ్ర విఘాతం
భారతదేశం నుండి యూరప్, ఉత్తర అమెరికా,ఆఫ్రికా దేశాలకు వెళ్లే వస్తువులన్నీ సాధారణంగా సుయెజ్ కాలువ – ఎర్రసముద్రం గుండానే వెళ్తాయి. ఎర్రసముద్రంలో ప్రమాదం ఉండటం వల్ల ఓడలు ఆఫ్రికా ఖండం చుట్టూ (Cape of Good Hope) ప్రయాణించాల్సి వస్తుంది. దీనివల్ల ప్రయాణ సమయం 10 నుండి 14 రోజులు పెరిగిపోతుంది.ఓడల అద్దె (Shipping rates) ,ఇన్సూరెన్స్ ప్రీమియంలు 200% నుండి 300% వరకు పెరిగే అవకాశం ఉంది.ఇది భారతీయ ఎగుమతిదారులకు (టెక్స్‌టైల్స్, ఇంజనీరింగ్ వస్తువులు, ఫార్మా రంగాలు) తీవ్ర ఆర్థిక నష్టాన్ని కలిగిస్తుంది.

భారతదేశం తన వ్యవసాయ రంగానికి అవసరమైన పొటాష్ , ఇతర రాసాయనిక ఎరువులను (Fertilizers) ఈజిప్ట్, జోర్డాన్ ,ఇతర మధ్యప్రాచ్య దేశాల నుండి ఎర్రసముద్రం మార్గంలోనే దిగుమతి చేసుకుంటుంది. ఈ మార్గం మూతపడితే ఎరువుల కొరత ఏర్పడి లేదా ధరలు పెరిగి భారత రైతాంగంపై , వ్యవసాయ ఉత్పత్తిపై ప్రతికూల ప్రభావం పడుతుంది.

దిగుమతి చేసుకునే చమురు, ఎరువులు,ఇతర సరుకుల ధరలు పెరగడం వల్ల భారత రూపాయిపై తీవ్ర ఒత్తిడి పెరుగుతుంది. డాలర్‌తో పోలిస్తే రూపాయి విలువ పడిపోవడం , దేశ వ్యాపార లోటు (Trade Deficit) మరింత ఎక్కువ కావడం జరుగుతుంది.

Also Read : పశ్చిమాసియాలో మరో బిగ్ ట్విస్ట్… సౌదీపై హూతీల నౌకా దిగ్బంధనం

భారత్ తీసుకుంటున్న చర్యలు:
నౌకాదళ భద్రత (Indian Navy Deployment): ఎర్ర సముద్రం,అరేబియా సముద్ర ప్రాంతంలో భారత నౌకాదళం తన యుద్ధనౌకలను, పెట్రోలింగ్ విమానాలను మోహరించి భారతీయ, ఇతర సరుకు రవాణా నౌకలకు రక్షణ కల్పిస్తోంది.

వ్యాపారులకు మద్దతు: ప్రభుత్వం ఎగుమతిదారులతో నిరంతరం చర్చిస్తూ ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలు , క్రెడిట్ సౌకర్యాల ద్వారా ఆర్థిక భారాన్ని తగ్గించే ప్రయత్నం చేస్తోంది.

ఒకవేళ ఈ ఉద్రిక్తతలు ఇంకా సుదీర్ఘకాలం కొనసాగితే, అది భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ కోలుకోవడానికి, వృద్ధి రేటుకు సవాలుగా మారే అవకాశం ఉంది.

ఎర్రసముద్రం కేవలం మధ్యప్రాచ్య ప్రాంత సమస్య మాత్రమే కాదు; అక్కడ ఏ చిన్న ఆటంకం ఏర్పడినా భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ, ద్రవ్యోల్బణం , సామాన్య ప్రజల జేబులపై ప్రత్యక్షంగా ప్రతికూల ప్రభావం చూపుతుంది.