-RAVI PRAKASH
Price Hike : ఒక్కసారి ఊహించుకోండి… దీపావళి వస్తోంది. పండగ సీజన్‌ వచ్చేస్తోంది! ఇంట్లో కొత్త టీవీ కొనాలి, ఏసీ కొనాలి, కొత్త ఫ్రిజ్ కావాలి, వాషింగ్ మెషీన్ మార్చాలి అనుకుంటున్నారు. సాధారణంగా పండగ అంటే ఏంటి? అమ్మకాలు… రాయితీలు… నగదు వెనక్కి… పాత వస్తువు మార్చి కొత్తది తీసుకునే అవకాశం… కానీ ఈసారి మాత్రం… ఒక కొత్త షాక్ మీ కోసం ఎదురుచూస్తోంది. మీరు కొనాలనుకుంటున్న అదే టీవీ… అదే ఏసీ… అదే ఫ్రిజ్… మరింత ఖరీదయ్యే అవకాశం ఉంది. అక్టోబర్ 1 నుంచి వినియోగదారు ఎలక్ట్రానిక్స్, గృహోపకరణాల తయారీ కంపెనీలు ధరలు పెంచేందుకు సిద్ధమవుతున్నాయి. కొన్ని విభాగాల్లో ధరలు దాదాపు 5 నుంచి 8 శాతం వరకు పెరిగే అవకాశం ఉంది. అయితే ప్రతి బ్రాండ్, ప్రతి ఉత్పత్తికి ఒకే స్థాయిలో ధరలు పెరగవు. అక్టోబర్ 1 నుంచే అన్నీ 8 శాతం పెరిగిపోతాయి అనుకోవద్దు. ఇక్కడ అసలు షాకింగ్ విషయం ఇంకోటి ఉంది. ఇది ఈ ఏడాదిలో మొదటి ధరల పెంపు కాదు. ఇప్పటికే ఇది వినియోగదారు దీర్ఘకాలిక వస్తువుల పరిశ్రమలో మూడో దఫా ధరల పెంపుగా మారుతోంది. అందుకే అసలు ప్రశ్న… అక్టోబర్ 1 నుంచే ధరలు ఎందుకు పెరుగుతున్నాయి? అంతేకాదు… ఈ ధరల పెంపు ఇక్కడితో ఆగిపోతుందా? లేక… ఇది కేవలం ప్రారంభం మాత్రమేనా?

ముందుగా ఏవి ఖరీదవుతున్నాయి? ముందుగా ఏసీ. ఏసీల విషయంలో ధరల ఒత్తిడి ఎక్కువగా కనిపిస్తోంది. కొన్ని కంపెనీలు దాదాపు 5 నుంచి 8 శాతం వరకు ధరలు పెంచేందుకు సిద్ధమవుతున్నాయి. డైకిన్ ఇండియా ఇప్పటికే సెప్టెంబర్ 16 నుంచి ఏసీ ధరలను దాదాపు 8 నుంచి 10 శాతం పెంచింది. హయ్యర్ ఇండియా అక్టోబర్ 1 నుంచి గది ఏసీల ధరలను దాదాపు 5 శాతం పెంచాలని చెబుతోంది. ఎల్‌ఈడీ టీవీలు, వాషింగ్ మెషీన్ల లాంటి విభాగాల్లో కూడా 2 నుంచి 3 శాతం వరకు పెంచే ఆలోచన ఉంది. బ్లూ స్టార్‌తో పాటు మరికొన్ని కంపెనీలు కూడా ధరలు పెంచుతున్నాయి లేదా పెంచే సంకేతాలు ఇచ్చాయి. అంటే… ఇది ఒక్క కంపెనీ కథ కాదు. వినియోగదారు దీర్ఘకాలిక వస్తువుల మొత్తం పరిశ్రమలో ఖర్చుల ఒత్తిడి కనిపిస్తోంది. టీవీ… ఏసీ… ఫ్రిజ్… వాషింగ్ మెషీన్… ఇంట్లో మనం ప్రతిరోజూ వాడే ఎన్నో వస్తువులపై దీని ప్రభావం పడొచ్చు. అసలు ధరలు ఎందుకు పెరుగుతున్నాయి? ఇప్పుడు అసలు కథ ఇక్కడ మొదలవుతుంది. దీని వెనుక ఉన్న ఒక పెద్ద కారణం… రాగి! అవును… రాగి ధరలు భారీగా పెరిగాయి. హయ్యర్ ఇండియా ప్రకారం… గత ఏడాది రాగి ధర టన్నుకు దాదాపు 8,000 నుంచి 9,000 డాలర్లు ఉండేది. ఇప్పుడు అది దాదాపు 14,500 డాలర్లకు చేరింది. ఇది చాలా పెద్ద పెరుగుదల. ఒక ఏసీ తయారు చేయడానికి దాదాపు 3 నుంచి 4 కిలోల రాగి అవసరం అవుతుంది. అంటే… రాగి ధర పెరిగితే… ఏసీ తయారీ ఖర్చు పెరుగుతుంది. తయారీ ఖర్చు పెరిగితే… కంపెనీపై ఒత్తిడి పెరుగుతుంది. కంపెనీ కొంతకాలం ఆ ఖర్చును తానే భరించవచ్చు. కానీ… ఎప్పటికైనా ఆ పెరిగిన ఖర్చులో కొంత భాగం వినియోగదారు దగ్గరకు వస్తుంది. అదే ఇప్పుడు జరుగుతోంది.

రాగి ఒక్కటే కాదు! రాగితో పాటు… అల్యూమినియం… ఉక్కు… ప్లాస్టిక్… రవాణా సరుకు ఖర్చు… రవాణా వ్యయం… ఇలా చాలా ఖర్చులు పెరుగుతున్నాయి. దానికి తోడు రూపాయి-డాలర్ పరిస్థితి కూడా కంపెనీలపై ఒత్తిడి పెడుతోంది. అంటే… ఒక్క కారణం కాదు. చాలా వైపుల నుంచి తయారీ వ్యయం పెరుగుతోంది. ఇక మరో అంశం కూడా ఉంది. పశ్చిమ ఆసియా సంక్షోభం. అక్కడి పరిస్థితుల వల్ల ఇంధనం… నౌకా రవాణా… ముడి సరుకులు… ఇవన్నింటిలో అనిశ్చితి పెరిగింది. రవాణా ఖర్చులు పెరిగితే… ముడి సరుకు ఖర్చులు పెరిగితే… చివరికి ఆ బిల్లు ఎవరు కడతారు? కంపెనీనా? చిల్లర వ్యాపారినా? లేక… మీరా? ఇప్పుడు అసలు షాక్! హయ్యర్ ఇండియా చెప్పిన ఒక విషయం చాలా ఆసక్తికరంగా ఉంది. అక్టోబర్‌లో దాదాపు 5 శాతం పెంపు. ఆ తర్వాత డిసెంబర్‌లో మరో 5 శాతం. జనవరిలో మరో 5 శాతం పెంచే అవకాశం ఉందని కంపెనీ ప్రకటిస్తోంది. అంటే… ముడి సరుకు ఖర్చులు ఇలాగే కొనసాగితే… కొన్ని ఉత్పత్తుల్లో ఇప్పుడు నుంచి జనవరి వరకు కలిపి దాదాపు 15 శాతం వరకు పెరుగుదల రావచ్చన్నమాట. అయితే ఒక విషయం చాలా స్పష్టం. భారతదేశంలోని ప్రతి ఏసీ ధర 15 శాతం పెరుగుతుందని దీని అర్థం కాదు. ఇది హయ్యర్ ప్రకటించిన ప్రణాళిక. మిగతా కంపెనీలు తమ తమ నిర్ణయాలు తీసుకుంటాయి. కానీ… ఒక హెచ్చరిక మాత్రం స్పష్టంగా ఉంది. అక్టోబర్ 1తోనే ఈ ధరల పెంపు కథ ముగిసిపోవచ్చు అనుకోవద్దు.

మరి టీవీ పరిస్థితి ఏంటి? టీవీలపై కూడా ఖర్చుల ఒత్తిడి ఉంది. మెమరీ చిప్‌లు… రవాణా సరుకు ఖర్చులు… ఇతర ముడి సరుకు ఖర్చులు… వీటి ప్రభావం టీవీ తయారీపై పడుతోంది. కొన్ని పరిశ్రమ అంచనాల ప్రకారం… కొన్ని చిన్న తెర టీవీలలో ధరలు 20 శాతం వరకు పెరిగే అవకాశం ఉందని అంచనాలు ఉన్నాయి. పెద్ద తెర టీవీలలో 10 శాతం వరకు పెరుగుదల ఉండొచ్చని అంచనాలు చెబుతున్నాయి. దీన్ని చూసి ప్రతి టీవీపై 20 శాతం పెరుగుదల అని అనుకోవద్దు. అవి పరిశ్రమ అంచనాలు మాత్రమే. అసలు ధర ఎంత పెరుగుతుందనేది… బ్రాండ్… మోడల్… తెర పరిమాణం… కంపెనీ నిర్ణయం… వీటన్నింటిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. కానీ సందేశం మాత్రం స్పష్టం. టీవీల ధరలపై కూడా ఒత్తిడి ఉంది. ఇప్పుడు వస్తోంది అసలు సమస్య — దీపావళి. సాధారణంగా దీపావళి అంటే… కొత్త టీవీ. కొత్త ఫ్రిజ్. కొత్త ఏసీ. కొత్త వాషింగ్ మెషీన్. కంపెనీల మధ్య పెద్ద పోటీ. రాయితీ! నగదు వెనక్కి! పాత వస్తువు మార్చి కొత్తది తీసుకునే అవకాశం! వడ్డీ లేని సమాన నెలవారీ వాయిదా! కానీ ఈసారి… కంపెనీలకే ఖర్చులు పెరిగాయి. అందుకే ఇప్పుడు ఒక పెద్ద పోరాటం జరుగుతోంది. ఒక వైపు… వినియోగదారుకు రాయితీ కావాలి. మరోవైపు…తయారీదారు లాభ మార్జిన్‌ను కాపాడుకోవాలి. ఇద్దరూ కోరుకున్నది ఒకేసారి జరగడం కష్టం.

Also Read : అక్టోబరు 2న ఆందోళనకు అనుమతివ్వండి.. లేదంటే జైల్‌భరో ఆందోళన్‌: సీజేపీ అల్టిమేటం

అయితే ఒక శుభవార్త కూడా ఉంది! అక్టోబర్ 1 వచ్చింది అంటే… అర్ధరాత్రి నుంచే ప్రతి ఉత్పత్తి 8 శాతం పెరిగిపోతుంది అనుకోకండి. ఎందుకంటే మార్కెట్‌లో ఇప్పటికే పాత నిల్వ ఉంది. డీలర్లు ఇప్పటికే పాత ధరలకు ఉత్పత్తులు కొనుగోలు చేసి పెట్టుకున్నారు. అంటే… కొత్త ధరలు ప్రకటించినా… పాత ధరలకు కొన్న ఉత్పత్తులు ఇంకా దుకాణాలు, గిడ్డంగుల్లో ఉన్నాయి. పరిశ్రమ ప్రతినిధుల ప్రకారం… ఈ పాత ధరల నిల్వ దాదాపు ఒకటి నుంచి ఒకటిన్నర నెల వరకు ఉండే అవకాశం ఉంది. అంటే… పండగ సీజన్‌లో కూడా కొన్ని పాత ధరల ఉత్పత్తులు దొరికే అవకాశం ఉంది. కాబట్టి… అక్టోబర్ 1 అంటే అర్ధరాత్రి నుంచే అన్నీ ఖరీదవుతాయని కాదు. కథ అంత సులభం కాదు. కానీ… పాత నిల్వ అయిపోయిన తర్వాత… కొత్త ధరల ప్రభావం మరింత స్పష్టంగా కనిపించే అవకాశం ఉంటుంది. ఇప్పుడు జీఎస్‌టీ సంగతి గుర్తు చేసుకోండి! ఇక్కడ మరో మలుపు ఉంది. గత ఏడాది… ఏసీలు… పెద్ద తెర టీవీలు… కొన్ని పెద్ద వినియోగదారు ఉపకరణాలపై జీఎస్‌టీ 28 శాతం నుంచి 18 శాతానికి తగ్గించారు. ఆ సమయంలో ప్రభుత్వం ఉద్దేశం చాలా సులభం. పన్ను తగ్గాలి. ధర తగ్గాలి. డిమాండ్ పెరగాలి. వినియోగదారులకు ఆ జీఎస్‌టీ తగ్గింపు వల్ల ప్రయోజనం కూడా వచ్చింది.

కానీ ఇప్పుడు… ముడి సరుకు ఖర్చులు భారీగా పెరిగాయి. అందుకే ఆ ప్రయోజనంలో కొంత భాగం ఇప్పుడు అధిక ముడి సరుకు ఖర్చులతో తగ్గిపోతోంది. బ్లూ స్టార్ యాజమాన్యం కూడా గత ఏడాది పండగ సీజన్‌తో పోలిస్తే ముడి సరుకు ఖర్చులు గణనీయంగా పెరిగాయని చెబుతోంది. అంటే… జీఎస్‌టీ తగ్గింపు వల్ల వచ్చిన ఉపశమనం… ఇప్పుడు ఖర్చుల పెరుగుదలతో కొంతమేర తగ్గిపోతోంది. అయితే జీఎస్‌టీ మళ్లీ పెరిగిందని కాదు. జీఎస్‌టీ రేటు ఇంకా తక్కువగానే ఉంది. కానీ… తయారీ వ్యయం పెరిగితే… పన్ను తక్కువగా ఉన్నా… తుది ఉత్పత్తి ధర పెరగొచ్చు. ఇది చాలా ముఖ్యమైన విషయం. ఇప్పుడు పెద్ద ఆర్థిక వ్యవస్థను చూడండి! ఇక్కడే ఈ కథ టీవీ, ఏసీలను దాటి… పెద్ద ఆర్థిక కథగా మారుతుంది. ఆగస్టులో భారతదేశ రిటైల్ ద్రవ్యోల్బణం… 4.82 శాతం. కానీ టోకు ద్రవ్యోల్బణం? 9.92 శాతం! రెండింటి మధ్య ఎంత తేడా? దాదాపు 5 శాతం పాయింట్లు! దీని అర్థం ఏంటి? కంపెనీలు, ఉత్పత్తిదారులు ఎదుర్కొంటున్న ముడి సరుకు ఖర్చుల ఒత్తిడి… వినియోగదారుల చిల్లర ధరల్లో ఇప్పటివరకు పూర్తిగా కనిపించకపోవచ్చు. కంపెనీలు ఇప్పటివరకు కొంత ఖర్చును తామే భరిస్తూ ఉండొచ్చు. లాభ మార్జిన్లను తగ్గించుకుని ఉండొచ్చు. సామర్థ్యాన్ని పెంచి ఉండొచ్చు. కానీ… అలా ఎప్పటికీ చేయలేరు.

ఒక దశలో… ఖర్చును వినియోగదారుడిపై మోపడం… మొదలవుతుంది. అంటే… కంపెనీలు భరించిన ఖర్చులో కొంత భాగం… వినియోగదారు దగ్గరకు వస్తుంది. వినియోగదారు దీర్ఘకాలిక వస్తువులలో ఇప్పుడు మనం చూస్తున్నది… దానిలో ఒక భాగం కావచ్చు. మరి ఇది కొత్త ద్రవ్యోల్బణ తరంగమా? ఇక్కడ కూడా జాగ్రత్తగా ఉండాలి. ఏసీ, టీవీ ధరలు పెరగడం మాత్రమే చూసి… భారతదేశంలో కొత్త ద్రవ్యోల్బణ సంక్షోభం వచ్చేసిందని చెప్పలేం. అలా చెప్పడం సరైంది కాదు. కానీ ఒక విషయం మాత్రం స్పష్టంగా ఉంది. వ్యాపారాలపై ముడి సరుకు ఖర్చుల ఒత్తిడి పెరుగుతోంది. కంపెనీలు ఆ ఖర్చును ఎప్పటికీ తమ దగ్గరే పెట్టుకోలేవు. కొన్ని కంపెనీలు కొంత భాగాన్ని భరిస్తాయి. కొన్ని కంపెనీలు ధరలు పెంచుతాయి. కొన్ని కంపెనీలు రాయితీలు ఇస్తూ అమ్మకాలు కాపాడుకుంటాయి. కొన్ని ఉత్పత్తుల మిశ్రమాన్ని మార్చుకుంటాయి. అందుకే ప్రతి బ్రాండ్‌పై ప్రభావం ఒకేలా ఉండదు. కానీ… ఖర్చుల ఒత్తిడి మాత్రం నిజమైన కథ. మరి దీపావళికి ముందు ఎందుకు? ఎందుకంటే… ఇదే భారతదేశంలో అతిపెద్ద కొనుగోలు సీజన్. ఓణం నుంచి దసరా, దీపావళి వరకు వచ్చే పండగ సీజన్‌లో… వినియోగదారు ఉపకరణాలలో దాదాపు 30 నుంచి 40 శాతం వార్షిక అమ్మకాలు జరుగుతాయని పరిశ్రమ అంచనాలు చెబుతున్నాయి. అంటే కంపెనీలకు ఈ సీజన్ చాలా ముఖ్యమైనది. కానీ… ఖర్చులు పెరిగాయి. ధరలు పెంచితే డిమాండ్ తగ్గొచ్చు. ధరలు పెంచకపోతే లాభ మార్జిన్లు తగ్గొచ్చు. అందుకే కంపెనీలు ఇప్పుడు మధ్యలో ఒక సమతుల్యత వెతుకుతున్నాయి. అందుకే… ఒక్కో బ్రాండ్ ఒక్కో వ్యూహంతో ముందుకు వెళ్తోంది.

ఇప్పుడు ఒక సరళమైన ఉదాహరణ చూద్దాం. ఒక ఏసీ ధర 50,000 అనుకుందాం. 5 శాతం ధరల పెంపు అంటే… ₹52,500. 8 శాతం పెరిగితే… ₹54,000. అంటే… మీరు అదనంగా ₹2,500 నుంచి ₹4,000 వరకు ఖర్చు పెట్టాల్సి రావచ్చు. ఇక 1 లక్ష టీవీ అనుకుందాం. 4 శాతం పెరిగితే… ₹1.04 లక్షలు. ఇది కేవలం సరళమైన లెక్క. అసలు ధర… బ్రాండ్… మోడల్… చిల్లర వ్యాపారి రాయితీ… పాత వస్తువు మార్చి కొత్తది తీసుకునే అవకాశం… వీటన్నింటిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. ఈ ప్రక్రియలో శాతాలు ఎలా మీ జేబుపై ప్రభావం చూపుతాయో అర్థం చేసుకోవచ్చు. మరి అక్టోబర్ 1 ముందు కొనేయాలా? అందరికీ ఒకే సమాధానం లేదు. మీకు నిజంగానే ఏసీ లేదా టీవీ అవసరం ఉంటే… పాత ధరల నిల్వలో మంచి ఒప్పందం దొరికితే… కొనేముందు తర్వాతి ధరతో పోల్చవచ్చు. అక్టోబర్ 1కి ముందు కొనకపోతే చాలా నష్టపోతాం అని కూడా అనుకోవద్దు. మోడల్ పోల్చండి. ధర పోల్చండి. వారంటీ చూడండి. ఇంధన సామర్థ్య రేటింగ్ చూడండి. పాత వస్తువు మార్చి కొత్తది తీసుకునే రాయితీ చూడండి. నగదు వెనక్కి పొందే అవకాశం చూడండి. అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా… తుది ధర ఎంతకు వస్తోంది? అదే చూడాలి! ఎందుకంటే… కంపెనీ ధర పెంచినా… చిల్లర వ్యాపారి రాయితీ ఇచ్చి ఉండొచ్చు. కొత్త మోడల్ కన్నా పాత మోడల్ మీద పెద్ద రాయితీ ఉండొచ్చు. అందుకే శాతం చూసి కాకుండా… తుది ఒప్పందం చూసి నిర్ణయం తీసుకోవాలి.

కానీ అసలు పెద్ద ప్రశ్న ఇదే! ఏసీ ధర పెరగడం… టీవీ ధర పెరగడం… ఫ్రిజ్ ధర పెరగడం… ఎందుకు అంత పెద్ద విషయం? ఎందుకంటే… ఇది ఒక పెద్ద ఆర్థిక కథకు చిన్న కిటికీ. రాగి ధరలు పెరుగుతున్నాయి. ఉక్కు, అల్యూమినియం వంటి ముడి సరుకులపై ఒత్తిడి ఉంది. రవాణా సరుకు ఖర్చులు పెరుగుతున్నాయి. ఇంధన మార్కెట్లలో అనిశ్చితి ఉంది. కరెన్సీ కూడా ఒత్తిడి పెడుతోంది. కంపెనీలు ఇప్పటివరకు కొంత ఖర్చును భరిస్తున్నాయి. ఇప్పుడు… ఆ ఖర్చులో కొంత భాగం వినియోగదారు దగ్గరకు వస్తోంది. అందుకే అసలు శీర్షిక… “ఏసీ ధర 8 శాతం పెరుగుతోంది” అని మాత్రమే కాదు. అసలు శీర్షిక… “వస్తువులు తయారు చేయడానికి అయ్యే ఖర్చు పెరుగుతోంది… ఆ బిల్లు మెల్లగా మీ జేబుకు వస్తోంది.” అందుకే… మహా ఖరీదైన రోజులు రాబోతున్నాయా? టీవీ… ఏసీ… ఫ్రిజ్… వాషింగ్ మెషీన్… అక్టోబర్ 1 ధరల పెంపు ఈ కథలో ఒక భాగం మాత్రమే కావచ్చు. ఎందుకంటే ముడి సరుకు ఖర్చులు ఇలాగే కొనసాగితే… కంపెనీలు ఆ ఖర్చును వినియోగదారులకు మోపుతూనే ఉంటే… అసలు ప్రశ్న… ఈ దీపావళికి ఎంత ఖర్చవుతుంది? అన్నది కాదు. అసలు ప్రశ్న… జనవరి నాటికి ఇదే ఉత్పత్తి కొనాలంటే ఇంకా ఎంత ఎక్కువ డబ్బు పెట్టాలి? అదే అసలు ధరల షాక్!

Also Read : జమ్మూ కశ్మీర్ అసెంబ్లీలో ఆర్టికల్ 370 వివాదం .. తీర్మానం ప్రతులు చించేసిన బీజేపీ.. సభలో గందరగోళం!