అమెరికా మధ్యంతర ఎన్నికల్లో రిపబ్లికన్ పార్టీకి గట్టి ఎదురుదెబ్బ తగిలింది. పార్లమెంట్ (కాంగ్రెస్) ఉభయ సభలైన హౌస్ ఆఫ్ రిప్రజెంటేటివ్స్, సెనేట్‌లలో ప్రత్యర్థి డెమోక్రటిక్ పార్టీ స్పష్టమైన మెజారిటీ సాధించడంతో, డొనాల్డ్ ట్రంప్‌ను పదవి నుంచి తొలగించగలరా అనే చర్చ మొదలైంది.

అమెరికా రాజ్యాంగం ప్రకారం ఒక అధ్యక్షుడిని తొలగించే ప్రక్రియ 2 దశల్లో జరుగుతుంది.

హౌస్ ఆఫ్ రిప్రజెంటేటివ్స్ (దిగువ సభ): ఇక్కడ సాధారణ మెజారిటీ (218 ఓట్లు) ఉంటే అధ్యక్షుడిపై అభిశంసన ఆరోపణలను ప్రవేశపెట్టి ఆమోదించవచ్చు. ప్రస్తుతం డెమోక్రాట్లకు పూర్తి సంఖ్యాబలం ఉండటంతో ట్రంప్‌పై అభిశంసన పాస్ చేయడం చాలా ఈజీ.

సెనేట్ (ఎగువ సభ): అభిశంసన ఎదుర్కొన్న అధ్యక్షుడిపై ఇక్కడ కోర్టు విచారణ తరహాలో ట్రయల్ జరుగుతుంది. అయితే అధ్యక్షుడిని పదవి నుంచి తొలగించాలంటే సెనేట్‌లో మూడింట రెండు వంతుల మెజారిటీ (కనీసం 67 ఓట్లు) తప్పనిసరి.

చరిత్ర ఏం చెబుతోంది?

అమెరికా చరిత్రలో ఇప్పటివరకు ముగ్గురు అధ్యక్షులు.. ఆండ్రూ జాన్సన్ (1868), బిల్ క్లింటన్ (1998), అలాగే ట్రంప్ (2019, 2021లలో రెండుసార్లు) హౌస్‌లో అభిశంసనకు గురయ్యారు. కానీ ఎవరూ కూడా సెనేట్‌లో 67 ఓట్ల మెజారిటీ రాకపోవడంతో పదవి కోల్పోలేదు (1974లో నిక్సన్ పూర్తి ఓటింగ్‌కు ముందే రాజీనామా చేశారు).

ట్రంప్‌కు పొంచి ఉన్న ముప్పు ఎంత?

ప్రస్తుతం సెనేట్‌లో డెమోక్రాట్లకు 54 మంది సభ్యుల బలం మాత్రమే ఉంది. ట్రంప్‌ను గద్దె దించాలంటే మరో 13–14 మంది రిపబ్లికన్ సెనేటర్లు ఆయనకు వ్యతిరేకంగా ఓటు వేయాల్సి ఉంటుంది.

భారతదేశంలాగా అమెరికాలో సభ్యుల సభ్యత్వం రద్దయ్యే కఠినమైన యాంటీ-డిఫెక్షన్ చట్టాలు లేదా పార్టీ విప్ నిబంధనలు లేవు. గతంలోనూ కొందరు రిపబ్లికన్లు ట్రంప్‌కు వ్యతిరేకంగా ఓటేశారు. పైగా ట్రంప్‌కు ఇది రెండో టర్మ్ కావడంతో భవిష్యత్తులో ఆయన ఎన్నికల్లో పోటీ చేసే అవకాశం లేదు. ఒకవేళ ఆయనకు మద్దతివ్వడం వల్ల తమ సొంత నియోజకవర్గాల్లో పొలిటికల్ నష్టం జరుగుతుందని రిపబ్లికన్ సెనేటర్లు భావిస్తే వారు క్రాస్ ఓటింగ్ చేసే స్వేచ్ఛ ఉంది. అయినప్పటికీ, ఏకంగా 13 మందికి పైగా రిపబ్లికన్లు సొంత పార్టీ అధ్యక్షుడిపై తిరుగుబాటు చేయడం దాదాపు అసాధ్యమనే చెప్పాలి. కాబట్టి హౌస్‌లో ట్రంప్‌పై అభిశంసన జరిగే అవకాశం ఉన్నా, పదవి ఊడటం మాత్రం అంత సులభం కాదు.